در دنیای مدرن دندانپزشکی، ایمپلنتهای دندانی به عنوان یکی از مؤثرترین روشها برای جایگزینی دندانهای از دسترفته شناخته میشوند. با این حال، موفقیت نهایی ایمپلنت تنها به پایه فلزی آن محدود نمیشود؛ بلکه انتخاب نوع روکش نیز نقش حیاتی در زیبایی، دوام و عملکرد آن دارد.
روکشهای سرامیکی، به دلیل شباهت بالا به دندان طبیعی، مقاومت مناسب و سازگاری زیستی، به گزینهای محبوب در میان بیماران و متخصصان تبدیل شدهاند. در این مقاله، به بررسی ویژگیها، مزایا و کاربردهای روکش سرامیکی در ایمپلنتهای دندانی خواهیم پرداخت.
روکش سرامیکی ایمپلنت دندان جلو؛ راهنمای کامل انتخاب بهترین گزینه
داشتن دندانهای سالم و زیبا تأثیر مستقیمی بر اعتماد به نفس افراد دارد. زمانی که فرد یکی از دندانهای جلویی خود را از دست میدهد، نه تنها در جویدن غذا دچار مشکل میشود، بلکه از نظر ظاهری نیز تحت فشار روانی قرار میگیرد. لبخند ناقص میتواند باعث شود فرد در جمع خجالت بکشد و حتی کمتر صحبت یا لبخند بزند. خوشبختانه علم دندانپزشکی با معرفی روش ایمپلنت دندان این مشکل را به بهترین شکل برطرف کرده است.
ایمپلنت دندان بهعنوان جایگزینی دائمی برای دندانهای از دست رفته عمل میکند و اگر با روکش مناسب همراه باشد، به هیچ عنوان قابل تشخیص از دندان طبیعی نیست. روکش سرامیکی ایمپلنت دندان جلو یکی از محبوبترین انتخابها برای بازسازی لبخند محسوب میشود. این نوع روکش علاوه بر زیبایی طبیعی، مقاومت و دوام خوبی هم دارد و همین ویژگی باعث شده بسیاری از بیماران به جای استفاده از روکشهای فلز-سرامیک سنتی، به سراغ سرامیک خالص بروند. در گذشته، روکشهای فلزی و فلز-سرامیک به دلیل محدودیت در ظاهر و تغییر رنگ لثه محبوبیت کمتری داشتند.
اما امروزه با معرفی روکشهای تمام سرامیکی، EMAX و زیرکونیا، بیماران گزینههای بیشتری برای انتخاب دارند. بنابراین آشنایی با انواع روکش سرامیکی، ویژگیهای آنها و تفاوتشان با یکدیگر اهمیت زیادی دارد. انتخاب درست میتواند تضمینکننده لبخندی ماندگار و دندانی مقاوم باشد. در ادامه به صورت کامل با انواع روکشهای سرامیکی، مزایا، معایب و عوامل مؤثر در ماندگاری آنها آشنا خواهیم شد تا مسیر تصمیمگیری برای شما سادهتر شود.
مقالات دیگر: ایمپلنت دندان با روکش طلا
روکش سرامیکی چیست؟
روکش سرامیکی در حقیقت پوششی است که روی پایه ایمپلنت قرار میگیرد و ظاهر آن بهگونهای طراحی میشود که کاملاً مشابه دندان طبیعی باشد. در ساخت این نوع روکش هیچگونه فلزی استفاده نمیشود و همین ویژگی آن را از روکشهای فلز-سرامیک متمایز میکند.
روکشهای فلز-سرامیک که سالها در دندانپزشکی رایج بودند، دارای یک هسته فلزی هستند که روی آن لایهای از سرامیک قرار داده میشود. هرچند این روش مقاومت بالایی دارد، اما از نظر زیبایی معایب زیادی دارد. یکی از این مشکلات بروز خطوط تیره در ناحیه اتصال تاج و لثه است که به مرور باعث تغییر رنگ لثه و نمایان شدن فلز میشود. در نتیجه لبخند فرد حالت مصنوعی به خود میگیرد.
همین مسئله باعث شد بیماران به دنبال روشی باشند که هم مقاوم باشد و هم ظاهری طبیعیتر داشته باشد. روکش سرامیکی پاسخی به این نیاز است. سرامیک به دلیل شباهت بسیار زیاد به مینای دندان، شفافیت بالا و قابلیت تطابق رنگ با سایر دندانها، بهترین گزینه برای بازسازی دندانهای جلویی محسوب میشود.
علاوه بر این، افراد حساس به فلز نیز میتوانند بدون نگرانی از روکشهای تمامسرامیکی استفاده کنند، چرا که هیچگونه واکنش آلرژیک یا التهابی ایجاد نمیکند. نکته قابل توجه این است که روکشهای سرامیکی امروزه در چند نوع مختلف تولید میشوند که هر کدام ویژگیهای خاص خود را دارند. برخی بیشتر برای زیبایی مناسباند و برخی دیگر برای استحکام بالا طراحی شدهاند. بنابراین برای انتخاب بهترین روکش، باید به نیاز بیمار و شرایط دندان توجه کرد.

انواع روکش سرامیکی ایمپلنت دندان جلو
انواع روکش سرامیکی ایمپلنت دندان جلو را در این بخش بررسی کردهایم.

روکش تمام سرامیکی
روکشهای تمام سرامیکی اولین نسل از روکشهای بدون فلز بودند که وارد دنیای دندانپزشکی شدند. این نوع روکشها از مادهای شبیه پرسلن ساخته میشوند که شفافیت بالایی دارد و به همین دلیل از نظر زیبایی بسیار مورد توجه قرار گرفتند. فرآیند ساخت آنها به این صورت است که ابتدا لایهای از سرامیک فشرده به عنوان بیس استفاده میشود و سپس لابراتور دندانپزشکی لایههای پرسلن را روی آن قرار میدهد تا شکل و رنگ مشابه دندان طبیعی ایجاد شود.
بزرگترین مزیت این روکشها ظاهر طبیعی و شباهت آنها به مینای دندان است. وقتی فرد لبخند میزند، هیچ تفاوتی میان دندان طبیعی و دندان ایمپلنتشده دیده نمیشود. به همین دلیل، روکش تمام سرامیکی بهترین انتخاب برای دندانهای جلو به شمار میرود. با این حال، این نوع روکش از نظر استحکام محدودیتهایی دارد. پرسلن به تنهایی مقاومت کافی در برابر فشارهای زیاد جویدن را ندارد و ممکن است در دندانهای عقبی که فشار بیشتری تحمل میکنند دچار شکستگی شود. به همین خاطر، دندانپزشکان معمولاً استفاده از روکش تمام سرامیکی را برای نواحی قدامی دهان توصیه میکنند، جایی که زیبایی اهمیت بیشتری دارد و فشار کمتری به دندان وارد میشود. همچنین، یکی دیگر از مزایای این نوع روکش عدم تغییر رنگ در طول زمان است. برخلاف روکشهای فلزی که ممکن است باعث تیرگی لثه شوند، روکشهای تمام سرامیکی رنگ خود را حفظ کرده و بافت لثه را نیز سالم نگه میدارند.
روکش EMAX
روکش EMAX یکی از پیشرفتهترین انواع روکش سرامیکی محسوب میشود که از جنس لیتیوم دیسیلیکات ساخته شده است. این ماده هم زیبایی فوقالعادهای دارد و هم مقاومت بالاتری نسبت به پرسلن خالص ارائه میدهد. فرآیند ساخت این روکشها معمولاً با استفاده از دستگاههای CAD/CAM انجام میشود که امکان طراحی و تراش دقیق روکش را فراهم میکند. یکی از مهمترین ویژگیهای EMAX شفافیت و درخشندگی آن است. وقتی این روکش روی ایمپلنت قرار میگیرد، به سختی میتوان آن را از دندان طبیعی تشخیص داد.
به همین دلیل، EMAX بهترین گزینه برای دندانهای جلویی است که در زیبایی لبخند نقش کلیدی دارند. البته باید توجه داشت که مقاومت این نوع روکش از زیرکونیا کمتر است. به همین دلیل اگرچه در بخش قدامی دهان ایدهآل است، اما برای دندانهای عقبی که فشار بیشتری متحمل میشوند انتخاب مناسبی نیست. EMAX علاوه بر کاربرد در ایمپلنت، در ساخت لمینت و لومینیرز نیز بسیار رایج است. دندانپزشکان معمولاً این روکش را به بیمارانی پیشنهاد میدهند که بیشترین دغدغهشان زیبایی است و کمتر به مقاومت فوقالعاده بالا نیاز دارند. هزینه روکش EMAX به دلیل فناوری ساخت و مواد اولیه پیشرفته آن معمولاً کمی بالاتر است، اما نتیجه نهایی کاملاً ارزش سرمایهگذاری را دارد.
روکش زیرکونیا
زیرکونیا یکی از مقاومترین مواد مورد استفاده در دندانپزشکی است و به همین دلیل جایگاه ویژهای در میان انواع روکشهای سرامیکی دارد. استحکام این ماده به بیش از ۱۲۰۰ مگاپاسکال میرسد که آن را به گزینهای عالی برای دندانهای عقبی تبدیل میکند.
وقتی صحبت از مقاومت در برابر فشارهای زیاد و طول عمر بالا باشد، زیرکونیا بیرقیب است. با این حال، زیرکونیا در مقایسه با EMAX شفافیت کمتری دارد. این موضوع باعث میشود ظاهر آن کمی مصنوعیتر به نظر برسد، به همین دلیل اغلب برای دندانهای عقب دهان که کمتر در معرض دید هستند مورد استفاده قرار میگیرد.
برای اینکه زیبایی این روکش افزایش یابد، معمولاً لایهای از پرسلن روی فریم زیرکونیا قرار داده میشود تا رنگ و شفافیت بهتری پیدا کند. البته باید دقت شود که هرچه ضخامت روکش کمتر باشد، مقاومت آن نیز کاهش پیدا میکند. در کل، زیرکونیا انتخاب بسیار خوبی برای بیمارانی است که دچار دندانقروچه هستند یا به مقاومت بالاتری نیاز دارند. طول عمر این نوع روکش در صورت مراقبت مناسب میتواند بیش از ۱۵ سال باشد.
روکش تمام زیرکونیا (نسل جدید)
نسل جدید روکشهای زیرکونیا با نام High Translucent عرضه شدهاند که توانستهاند مشکل شفافیت کم زیرکونیا را برطرف کنند. این نوع روکش علاوه بر مقاومت بسیار بالا، زیبایی و درخشندگی قابل توجهی نیز دارد. در نتیجه میتوان از آن هم برای دندانهای جلو و هم برای دندانهای عقب استفاده کرد.
در فرآیند ساخت این روکشها از اسکنرهای دیجیتال استفاده میشود تا بالاترین میزان دقت در طراحی حاصل شود. این موضوع باعث میشود روکش با ایمپلنت و لثه بیمار کاملاً هماهنگ باشد و هیچ ناهماهنگی در ظاهر لبخند ایجاد نشود.
مزیت دیگر این نوع روکش طول عمر بسیار بالا و مقاومت عالی در برابر شکستگی است. با این حال، هزینه آن بیشتر از سایر انواع روکشهاست. انتخاب این نوع روکش برای بیمارانی که هم به زیبایی و هم به استحکام بالا نیاز دارند، بهترین گزینه خواهد بود.


